شاخص مدیران خرید (PMI) چیست؟

شاخص مدیران خرید یا PMI (Purchasing Managers' Index) نظرسنجی ماهانه‌ای از مدیران خرید شرکت‌هاست که نشان می‌دهد فعالیت در بخش تولید یا خدمات در حال رشد است یا کوچک شدن. PMI از اولین داده‌های هر ماه است و پیش از آمار رسمی تولید و GDP، تصویری زودهنگام از اقتصاد می‌دهد. در آمریکا مهم‌ترین نسخه آن شاخص‌های ISM هستند. در این راهنما می‌خوانید PMI چطور ساخته می‌شود، عدد ۵۰ چه معنایی دارد، کی منتشر می‌شود و در حساب پراپ پیش و پس از آن چه کنید.

PMI دقیقا چه چیزی را اندازه می‌گیرد؟

مؤسسه مدیریت تأمین آمریکا (ISM) هر ماه از مدیران خرید صدها شرکت می‌پرسد وضع سفارش‌های تازه، تولید، استخدام، زمان تحویل تأمین‌کنندگان و موجودی انبار نسبت به ماه قبل بهتر شده، بدتر شده یا ثابت مانده است. از این پاسخ‌ها شاخص‌های جزئی ساخته می‌شود و ترکیب آن‌ها عدد اصلی PMI است.

عدد PMI حول ۵۰ تفسیر می‌شود: بالای ۵۰ یعنی بیشتر شرکت‌ها بهبود گزارش کرده‌اند و آن بخش در حال رشد است؛ زیر ۵۰ یعنی کوچک شدن. فاصله از ۵۰ شدت رشد یا رکود را نشان می‌دهد. چون PMI از پرسش «بهتر یا بدتر» ساخته می‌شود، جهت را سریع نشان می‌دهد، اما اندازه دقیق رشد را نه.

PMI کی منتشر می‌شود؟

ISM دو گزارش اصلی دارد: PMI تولید معمولا در اولین روز کاری هر ماه و PMI خدمات معمولا در سومین روز کاری، هر دو ساعت ۱۰ صبح به وقت نیویورک؛ یعنی ۱۷:۳۰ به وقت تهران در ماه‌هایی که آمریکا ساعت تابستانی دارد و ۱۸:۳۰ در بقیه سال.

علاوه بر ISM، شرکت S&P Global هم PMIهای «سریع» یا مقدماتی را حدود اواخر هر ماه برای آمریکا، منطقه یورو، انگلستان و چند کشور دیگر منتشر می‌کند. این نسخه‌ها هم در تقویم دیده می‌شوند و برای ارزهای دیگر مهم‌اند. تهران ساعت تابستانی ندارد؛ ساعت دقیق هر انتشار را در تقویم اقتصادی رابین‌سود به وقت تهران ببینید.

اجزای PMI و عددهای همراه

بازار علاوه بر عدد اصلی، به چند شاخص جزئی هم با دقت نگاه می‌کند:

• سفارش‌های تازه: نشانه تقاضای آینده؛ معمولا جلوتر از تولید حرکت می‌کند.
• قیمت‌های پرداختی: هزینه‌ای که شرکت‌ها برای مواد و خدمات می‌پردازند؛ نشانه زودهنگام فشار تورمی.
• اشتغال: سرنخی از وضع استخدام پیش از گزارش اشتغال؛ گاهی پیش از خبر NFP توجه زیادی می‌گیرد.
• زمان تحویل تأمین‌کنندگان: طولانی شدن آن ممکن است نشانه تقاضای زیاد یا اختلال در زنجیره تأمین باشد.

در دوره‌هایی که تورم نگرانی اصلی است، بخش قیمت‌های پرداختی گاهی از عدد اصلی پراثرتر می‌شود.

PMI تولید و خدمات؛ کدام مهم‌تر است؟

PMI تولید قدیمی‌تر و پرشناخته‌تر است و چون اولین داده هر ماه است، توجه زیادی می‌گیرد. اما بخش خدمات سهم بسیار بزرگ‌تری از اقتصاد آمریکا دارد. برای همین PMI خدمات گاهی واکنش بزرگ‌تری می‌سازد، به‌ویژه وقتی بخش قیمت‌ها یا اشتغال آن غافلگیرکننده باشد.

PMI در کنار داده‌های سخت مثل خرده‌فروشی و GDP خوانده می‌شود. اگر PMI و داده‌های سخت پیام متفاوتی بدهند، بازار معمولا به داده سخت بیشتر اعتماد می‌کند، اما PMI زودتر می‌رسد و جهت را زودتر نشان می‌دهد.

پیش‌بینی، عدد واقعی و فاصله آن‌ها

بازار به فاصله PMI با پیش‌بینی و به عبور آن از مرز ۵۰ حساس است. مثلا اگر پیش‌بینی کمی بالای ۵۰ باشد و عدد واقعی زیر ۵۰ بیاید، تغییر وضعیت از رشد به کوچک شدن، غافلگیری مهمی است، حتی اگر فاصله عددی چندان بزرگ نباشد.

جدول «انتشارهای اخیر» بالای همین صفحه پیش‌بینی و عدد واقعی چند انتشار گذشته را از تقویم زنده نشان می‌دهد؛ بعضی ردیف‌ها PMI تولید و بعضی خدمات‌اند. با مرور آن می‌بینید شاخص چند ماه است بالای یا زیر ۵۰ مانده است.

اثر PMI روی دلار، طلا و شاخص‌ها

سازوکار رایج این است: PMI قوی‌تر از انتظار نشانه اقتصاد محکم است و احتمال بالا ماندن نرخ بهره را بیشتر می‌کند؛ این معمولا به نفع دلار و به ضرر طلاست. PMI ضعیف‌تر از انتظار معمولا برعکس عمل می‌کند. شاخص‌های آمریکا از رشد سود می‌برند، اما اگر بخش قیمت‌ها داغ باشد، نگرانی نرخ بهره می‌تواند آن را خنثی کند.

چند وضعیت رایج واکنش را پیچیده می‌کنند:

• عدد اصلی و قیمت‌ها خلاف هم: فعالیت ضعیف با قیمت‌های داغ، ترکیب نگران‌کننده‌ای است و واکنش دلار مبهم می‌شود.
• هم‌ساعتی با خبرهای دیگر: PMI گاهی با JOLTS یا داده‌های دیگر هم‌زمان است.
• دو نسخه متفاوت: ISM و PMI سریع S&P Global گاهی پیام متفاوت دارند و بازار به ISM وزن بیشتری می‌دهد.

مدیریت ریسک پیش و پس از PMI در حساب پراپ

هیچ چالش فعال رابین‌سود قانون منع معامله در خبر ندارد، اما در لحظه انتشار شاخص مدیران خرید (PMI) هم سقف دراودان برقرار است و با اکوییتی سنجیده می‌شود. دراودان روزانه در چالش‌های تک‌مرحله‌ای و فورجامپ ۵٪ و در فول فاند پرو ۲٪ است. ضرر شناور معامله‌های باز هم در لحظه انتشار حساب می‌شود.

PMI معمولا نوسانی متوسط دارد، اما چون در روزهای اول ماه و در هفته پرخبر NFP منتشر می‌شود، با بقیه خبرهای هفته جمع می‌شود. یک مثال درصدی: اگر در روز اول ماه پیش از PMI تولید معامله‌ای با ریسک ۱٪ داشته باشید و نوسان خبر آن را با لغزش در ۱٫۳٪ ضرر ببندد، برای بقیه هفته کمتر جا دارید. در فول فاند پرو با سقف روزانه ۲٪، همین یک معامله بیش از نیمی از سقف روز است. برای هفته اول ماه یک سقف ریسک کلی بگذارید و هر خبر را جدا حساب نکنید؛ PMI تولید، JOLTS، ADP، PMI خدمات و NFP همه در چند روز پشت سر هم می‌آیند و هر کدام بخشی از توان حساب را مصرف می‌کنند.

بعد از انتشار PMI چه کنیم؟

بعد از انتشار، بخش سفارش‌های تازه و قیمت‌ها را هم نگاه کنید. اگر عدد اصلی و این اجزا هم‌جهت باشند، حرکت معمولا پایدارتر است؛ اگر خلاف هم باشند، احتمال برگشت واکنش اولیه بیشتر است. اگر استراتژی شما برای نوسان خبر طراحی نشده، چند دقیقه صبر کنید تا فاصله قیمت خرید و فروش عادی شود. تصمیم و نتیجه را در ژورنال بنویسید تا ببینید معامله در زمان PMI به نفع شما بوده یا نه.

چک‌لیست پیش از انتشار PMI

• روز و ساعت انتشار PMI تولید یا خدمات را در تقویم اقتصادی ببینید.
• مرز ۵۰ و فاصله پیش‌بینی با آن را بدانید.
• ضرر احتمالی معامله‌های باز را با فرض لغزش، با سقف دراودان روزانه بسنجید؛ از نوار سقف دراودان ماشین حساب ترید کمک بگیرید.
• اندازه قرارداد نمادهای دلاری را در نمادهای قابل معامله ببینید.
• برنامه ریسک کل هفته را در نظر بگیرید، چون PMI در هفته پرخبر اول ماه است.

دنبال کردن PMI در رابین‌سود

تقویم اقتصادی رابین‌سود ساعت همه خبرها را به وقت تهران نشان می‌دهد و ردیف‌های PMI با توضیح کوتاه و لینک همین صفحه دیده می‌شوند. زبانه تقویم داخل پلتفرم معاملاتی هم همین خبرها را دارد و پنل آنالیز مشخص می‌کند در زمان کدام خبر معامله داشته‌اید.